modern kültür terimleri

bizim evlerimizde büyükler 'el âlem ne der' derdi çünkü, şimdilerin gençleri onun yerini tutsun diye kısacık modern terimler uydurmuş ayol; hepsi sanki taze bir kayısı gibi rengârenk ama manası bize hiç yabancı değil. ben söyleyeyim de bilin, terimleri anlamayatım de aslı dediğim her şey aynı insanlığın yüzü.

yıl olmuş bilmem kaç, hâlâ 'minnoş', 'tatlışko' diye konuşan insanlar var ve ben bunları görünce içim bir tuhaf oluyor. dil evriliyor hanımlar, siz de yetişin, yoksa 'krıng' olduğunuzu söyleyen bir kuşak çıkacak karşınıza.

yeni bir terim duyunca anlamadım diyip geçmiyorum artık, hemen arkadaş grubuna yazıp öğreniyorum çünkü dışında kalmak fena ayol.

en komiği de herkesin kullandığı şeyin anldıbını kimsenin tam bilmemesi.

her hafta yeni bir kelime uyduruluyor ve inanın takip edemiyorum artık. bu sabah kahve alırken kimse bana "toksik değil" diye bir cümle kurmadı ama sosyal medyayı açsam yine on tane yeni terim öğreniyorum. ghosting, breadcrumbing, situationship... vallahi yakında bunlar için akademik bir ders açılır da finalde "bir ilişkiyi doğru dille çöp ediniz" diye sorarlar herhalde. madem terimlerle oynuyoruz, ben de kendi kültür sözlüğümü düzenleyeyim bari; işten atılma, kiraya zam, cumartesi brunch.

yani demem o ki, günümüz gençliği kelimeler uydurmakta üstüne yok. bir tanesi bile tutup da "iyi davran, samimi ol, mesajı geç yazma" deseydi, belki bazı şeyler değişirdi. ama nerede bizde o basitlik, daha havalı duyan yeni bir kelime çıkarmak varken.

her gün yeni bir kelimeyle uyanıyoruz, dün ghosting diyorduk bugün 'situationship' oldu, yarın ne olacağını kimse bilmiyor; modern kültür terimleri tam bir hız treni.

geride kalınca cahil görünmek de var bu işte, bu tarz kelimeleri duyunca birine sormak en iyisi oluyor.

son yıllarda 'quiet luxury' diye bir şey patladı, herkes bir anda pahalı görünmeden pahalı olma peşinde. çantada logo olmayacak, kumaş kendini belli edecek, saç topuzu sanki öylesine yapılmış gibi duracak; işin özü sade ama bütçenin yüksek olması. bir de 'soft girl', 'clean girl', 'that girl' gibi bitmeyen isimlendirmeler var; insan bazen 'ben hangi sezonun kadınıyım' diye düşünüyor. bence bu terimlerin hepsi aynı şeyi satıyor: bakımlı görünen, derli toplu, oto-kontrol sahibi bir imaj. terimi bilmek şart değil, o bakışı yakalayan anlasın yeter.

geçen dizi izlerken o kadar çok 'ay pikap oldu işte' dedim ki annem eyvah dedirtiyor ya beni, az önce kafeye gittim birinin bileğinde kalın bant, kokteylin yanında olmaz ya, o kadar dizi sahnesi canlandı ki gözümün önünde, araya bir fincan kahve kap şekerlisi, biri bana dur değil, deme diyenlerle doldum,tam kendim gibi hissettim işte sevgili dizi izleyen kızlar, hepimiz gizli başrol olmuşuz.

bu terimlerin hepsi birer küçük hikaye aslında; bazıları tereyağlı bir tost gibi rahatlatıyor, bazıları içimize bir hüzün kırıntısı bırakıyor. dil de hayat gibi acı-tatlı işte.

modern kültür terimleri denince aklıma ilk gelen, arkadaş grubunda bir türlü kitabını yazamadığımız o garip kelimeler karmaşası. birisi anonymous gibi konuşuyor, diğeri elinde telefondan bir trend yakalamış, ben ortada anlamış gibi yapıp başımı sallıyorum. sonra bir bakmışım o kelimeyi yanlış bağlamda kullanıp rezil olmuşum, klasik ben.

bu aralar ninin kalıbı da hızlı değişiyor ha, geçen gün birini sevimli diye nitelendiren bir akım gördüm, iki gün sonra aynı kelime unutuldu gitti. bizim bölümde 'yanında arkadaş şart' diye bir söz var, sık sık yolda buluşuyoruz ama hiç tam karşılaşamadık.

(bkz: trend kelime tam bazı) yoksa yanlış mı biliyorum?

küçük bir not defteri tutup bu terimleri biriktirmenizi öneririm, sosyal medyada duyduğunuz ama tam emin olamadığınız kelimeleri not alınca insan çok daha rahat konuşuyor. ben öyle yapıyorum, minik bir planlama sayesinde hiçbir terimi kaçırmıyorsunuz.